Alacaklara zekât gerekir mi?
Başkalarının üzerinde olan alacaklar zekâta tabi olup olmama bakımından üç kısma ayrılırlar:
1- Kuvvetli alacak:Bunlar, borç olarak verilen paralar ile ticaret mallarının bedeli olan alacaklardır. Bu alacaklar borçlular tarafından ikrar edilip tahsil edildikleri zaman, eğer daha önce peşinen zekâtları ödenmemiş ise geçmiş senelere ait zekâtlarını vermek gerekir. Şöyle ki: Bir kimsenin, başkasında 10.000 lira alacağı olsa ve bu meblağ iki senedir borçluda bulunsa, alacaklı olan kişi bu meblağı tahsil ettiğinde 10.000 liranın iki senelik zekâtını verir. Birinci sene için 10.000 liranın kırkta biri olan 250 lirayı zekât olarak verir. İkinci sene için ise 10.000 liradan 250 lirayı çıkartır ve kalanın kırkta biri olan 243 lirayı zekât olarak verir. Eğer alacağı meblağ daha fazla seneler borçlunun üzerinde kalmışsa zekât olarak verilecek miktarı anaparadan çıkartır ve kalanın kırkta birini hesap ederek zekâtını verir. Mesela 10.000 liralık alacağı üç sene borçluda kalmış olsaydı, üçüncü senenin zekâtını hesaplarken bir önceki senede vermesi gereken 243 lirayı, 9750 liradan çıkartır ve kalan miktarın kırkta biri olan 237 lirayı zekât olarak verir.
2- Orta alacak:Ticaret için olmayan bir malın bedelinden bir kimse üzerinde kalan alacaktır. Ev kirasından kalan bir alacak veya eski bir elbisenin verilmesinden dolayı istenen bir para gibi.
Bu gibi alacaklar borçlunun üzerinde kaldığı müddetçe zekâta tabi olmazlar ve geçmiş yılların zekâtlarını vermek gerekmez. Bu alacakların zekâtı, ele geçtikten sonra üzerlerinden bir yıl geçince verilir. Ancak para sahibinin zekâta tabi başka malları varsa bir yıl beklenmez; bu mallar ile birlikte, tahsil edilen alacağın da zekâtı verilir.
3- Zayıf alacak:Bu, bir malın bedeli olmaksızın bir kimsenin üzerinde kalan alacaktır. Varisin üzerinde kalan ve sahibine ödenmesi gereken vasiyet parası, henüz ele geçmemiş diyet parası, kadının kocası üzerindeki mehir hakkı ve boşanma anlaşması sonunda alınacak mal bedeli gibi alacaklar zayıf alacak grubuna girerler. Bu nevi alacaklar için de geçmiş yıllara ait zekâtlarını vermek gerekmez. Tahsil edildikleri andan itibaren zekâta tabi olurlar. Üzerlerinden bir yıl geçince de zekâtları verilir. Ancak para sahibinin zekâta tabi başka malları varsa bir yıl beklenmez; bu mallar ile birlikte, tahsil edilen alacağın da zekâtı verilir.
